Kafka in IJmuiden

Onze eerste internationale grensovergang

Zeilers die internationale grenzen oversteken zijn, net als de meeste andere internationale reizigers, onderworpen aan diverse regels en voorschriften. Waar nodig moeten ze een visum aanvragen en zich aan de voorwaarden daarvan houden. Zeilers reizen echter niet via de gebruikelijke route’s zoals luchthavens, spoorwegen of snelwegen, maar reizen ook nog eens met een zeilboot. En die vallen onder een heel eigen stelsel van regels, waarvan vele zijn afgeleid van de eeuwenoude zeevaart. Deze lange traditie betekent dat sommige landen zich zeer strikt aan deze regels houden, terwijl het er in andere landen wat gemakkelijker blijkt aan toe te gaan. Aangezien we tot dusver alleen in de nationale wateren van Australië hadden gevaren, hadden we geen eerdere ervaring met grenscontroles op zeilboten. We waren dus niet op de hoogte van de te volgen procedures, en om problemen te voorkomen wilden we ons dan ook goed voorbereiden en strikt aan de regels houden.

Oversteek van Engeland naar Nederland

Yuma is in Australië geregistreerd, en heeft een bemanning met de Australische en Nederlandse nationaliteiten. Voor het vertrek op 17 december vanuit Burnham-on-Crouch naar Nederland moesten we dus officieel uitklaren vanuit het Verenigd Koninkrijk, en vervolgens officieel inklaren in Nederland. Het engels systeem was erg gemakkelijk: je vult een ‘Pleasure Craft Report’ in met de details van de boot, bemanning en vertrek, en stuurt die 24 uur van te voren via email naar de Engelse Border Force. Klaar-is-Kees. Officieel inklaren in Nederland bleek niet zo gemakkelijk...

Nederlandse inklaringsprocedures

Ik (Frederieke) had van te voren al flink op het internet gezocht over de te volgen procedures voor en na aankomst in Nederland. Als Nederland dacht ik natuurlijk, zelfvoldaan, dat (i) de Nederlandse inklaringsprocedure efficiënt zou zijn, en (ii) ik wel even snel zou uitvinden waar en hoe dit te moeten doen. En inderdaad, als buitenlandse zeilboot zijn er maar een paar havens waar je Nederland kunt binnenkomen tijdens ‘officiële openingstijden’, waaronder IJmuiden van ‘00.00 – 24.00’. Maw, de douane kan dag en nacht langskomen.

Verder kon ik niks vinden op het internet over hoe en wat, behalve dat we direct na aankomst het dichtsbijzijnde douane kantoor moesten bellen. Dat was in IJmuiden en ik had het telefoon nummer al gevonden, dus dat was gemakkelijk, dachten we. Ondertussen had David al het benodigde papierwerk netjes georiganiseerd in plastic hoesjes en folders. We waren er klaar voor.

Het hijsen van de Q-vlag

Direct na aankomst op zondagmorgen in de Marina Seaport IJmuiden hezen we de seinvlag Q. Dit is een gele, rechthoekige vlag, gebruikt als seinvlag bij het naderen van buitenlandse kusten voor het inklaren bij de douane.

Dit had eigenlijk al bij het binnenkomen van nederlandse wateren gemoeten. Maar midden in de nacht op de koude Noordzee midschips een vlag gaan heisen leek ons niet echt veilig. ’s Ochtends vroeg draaide de wind pal naar het oosten en blies tot 25 knopen, en we besloten om het laatste stuk naar IJmuiden op de motor te varen; ook niet echt ideale condities voor vlag heisen.

Maar nu in de jachthaven hing de vlag lekker te wapperen in Yumas tuigage en begonnen we met wachten op het bezoek van de douane om onzelf en de boot in te klaren.

Het wachten begint

Na een paar uren wachten op de boot was er nog steeds niemand gekomen, en we begonnen ons ongerust te maken over ‘illegaal’ in Nederland te zijn. We kregen ook geen antwoord via het telefoonnummer van het douane kantoor in IJmuiden, dat ik al een paar keer gebeld had om onze aankomst te melden. En het kantoor van de jachthaven antwoorde ook al niet. Wat te doen? In Australië mag je beslist je boot niet af totdat de douane je heeft ingeklaard; als je dat wel doet staan daar fikse boetes op. Dus we waren een beetje huiverig om Yuma af te gaan, maar dit duurde toch wel erg lang. Misschien werkte de douane niet op zondag? Of was het weer zo slecht (het was echt hondeweer) dat ze geen haven bezoekjes aflegden?

Een illegale warme douche op Nederlands grondgebied

Ik besloot om maar es een paar andere douane kantoren te bellen, te beginnen met het kantoor in Amsterdam. Die zouden toch wel op de hoogte zijn met procedures voor inklaren van buitenlandse boten? Niet dus, maar ze gaven me wel een paar andere telefoonnummers van de douane om te proberen, waaronder Schiphol. Schiphol? Dat is toch het internationale vliegveld bij Amsterdam, wat zou die nou van boten weten? Maar goed, toch maar gebeld, en inderdaad, “Nee mevrouw, wij klaren alleen maar vliegtuigen in, wij doen geen boten”.

Nog een paar andere douane kantoren gebeld, maar of geen gehoor of ze konden me niet verder helpen. Dat werd dus ook niks, en ondertussen, lonkte een bezoek naar het sanitair van de jachthaven, speciaal een warme douche!, toch wel heel erg. Aangezien er behalve onze zweedse buren er verder helemaal niemand was, waagden we het er maar op en hebben we lekker (maar wel illegaal) warm gedouched op nederlands grondgebied. Daarna snel weer terug naar de boot en verder gewacht, maar niemand kwam...

Een paar telefoontjes later en – bingo!

De volgende dag, maandag, kwam er nog steeds nog niemand en nam niemand de telefoon op. Dit was toch wel erg vreemd en duurde wel erg lang. Dan maar wat andere officiele kanalen proberen, waaronder de water politie (geen gehoor), de politie (“geen idee, mevrouw”), en de jachthaven. Hoera, hier nam iemand op!

Hoe dat inklaren van zo’n boot ging wist de mevrouw van de jachthaven ook niet, maar “er hing wel een bakje met douane formulieren binnen hier bij de ingang, misschien was dat iets”? Ik vroeg of er misschien een telefoonnummer van de douane opstond, want wij mochten toch officeel de boot niet af. Nou, inderdaad, ik kreeg een nieuw nummer voor de douane in IJmuiden, een ander nummer dan ik op het internet had gevonden en dat aldoor niet werd opgenomen. Dit nummer, wonder-boven-wonder, werd wèl opgenomen!

Ik legde onze situatie en die van Yuma uit aan de douane, maar nee, ze kwamen niet langs, we moesten maar naar het douane kantoor in IJmuiden komen. “Dat is zo’n 4 km lopen, heeft u een auto bij u?”. Nee, die hadden wij niet bij ons, maar na de overtocht en een dag vastzitten op de boot hadden we wel zin in een wandeling. Mochten wij wel de boot af? Ja, dat mocht wel van de douane. Dus onze paspoorten en alle papieren gepakt en op naar het douane kantoor. Of we op de heenweg van een kopje koffie en een stroopwafel hebben genoten blijft in het midden, aangezien we nog niet legaal in het land waren.

Maar hoe zit het dan met Yuma?

Aldaar aangekomen werden onze paspoorten bekeken en die van David bestempeld, maar hoe dat inklaren met zo’n boot moest, nee dat wisten zij ook niet, daar ging hun kantoor niet over. Wellicht moest ik maar eens met de havenmeester van IJmuiden bellen, die wist dat vast wel. Zoals verwacht (maar ja, ik ging nu alles proberen), die wist dat dus niet, want hij ging alleen maar over commerciele schepen, niet de pleziervaart.

Moedeloos liepen we terug naar het havenkantoor, maar hoe dat inklaren van zo’n buitenlandse boot ging, daar konden ze ons nog steeds niet mee helpen. “Misschien moet u zo’n formulier van de douane maar invullen en in het bakje doen, er komt af en toe wel iemand langs om ze op te halen”. Zo gezegd, zo gedaan, maar er kwam nog steeds niemand langs. Het duurde nou toch allemaal wel erg lang; wij waren nu wel legaal in Nederland, maar Yuma nog steeds niet!

Een bezoek van de Douane, of is het de Marechaussee?

Weer terug op de boot bedacht ik me ineens dat er een email adres op dat douane formulier had gestaan. Dus terug naar het jachthaven kantoor, het email adres van het douane formulier opgeschreven, en vervolgens een kopie van ons ingevuld douane formulier ge-emailed. Het duurde maar even of we hadden antwoord: “We zullen vanavond (rond 20.00) aanwezig zijn in de haven voor een in reis controle. Gelieve af te wachten op het schip”. Eindelijk raak!

Aangezien Yuma nu al anderhalve dag niet legaal in Nederland was, en wij wel van de boot waren gegaan, waren we een beetje zenuwachtig over het ontvangst dat we van de douane zouden krijgen. Dus had ik, als hernieuwde nederlandse, even voor 20.00 gezellig verse koffie, thee en speculaas klaar gezet, en de verwarming hoog zo dat het binnen lekker warm was; buiten was het nog steeds hondeweer.

David komt twee keer Nederland binnen

Precies om 20.00 stonden twee douane (dachten wij) beambten op de vlonder. We lieten ze snel binnen in de warme boot en boden ze wat warms te drinken en te eten aan. Dat viel er best in; een goed begin! Ze wilden eerst graag onze paspoorten zien; die van mij was goed, die van David kreeg een stempel, totdat de beambte zag dat hij eerder vandaag al een stempel had gekregen...! Hoe was dit mogelijk? We legden het hele verhaal uit, dat we Yuma graag wilden inklaren; wij waren Nederland sinds vanmorgen al officiëel binnen.

Nu bleek dat onze gasten van de Marechaussee waren, die het menselijk verkeer regelen, en niet van de Douane, die goederen regelen. En nee, ze hadden niet doorgekregen dat wij ons vanmorgen al bij hun collegas in IJmuiden hadden gemeld. Gelukkig konden ze er samen met ons wel om lachen, en gemoedelijk werd David zijn tweede stempel weer doorgestreept.

"Maar wacht eens even, mijn collega heeft een zeilboot!"

Ze konden ons ook niet helpen met het inklaren van de boot, maar ze kenden wel iemand bij hun op het kantoor die een zeilboot had. Misschien dat hij iets wist? En inderdaad, via hun zeilende douane collega kregen we drie telefoonnummers: één van het Douane Team Jachten, en twee van het Douane Team Zeezaken. Die moesten we morgenvroeg maar eens proberen, "maar niet te vroeg". Na nog een speculaasje namen we vriendelijk afscheid en verdwenen de Marechaussees in het donker.

Nog een paar telefoontjes

Dinsdagmorgen (twee dagen na aankomst) belde ik eerst het Team Jachten, alwaar ik een automatische boodschap kreeg toegesproken dat “er niet genoeg medewerkers zijn, en de verbinding wordt nu verbroken”. Dan maar Team Zeezaken. Bij het eerste nummer werd wel opgenomen, maar werd mij verteld dat het inklaren van zeilboten door Team Jachten wordt gedaan. Die had ik dus net geprobeerd en namen niet op. De Havenmeester dan? Nee, die had ik ook al geprobeerd. “Nou, even wachten mevrouw, dan zoek ik even verder”.

"Mijn collega is vandaag op z'n werk"

Vervolgens kreeg ik een ander nummer voor Team Jachten, en een XNUMX nummer van een douane collega die “u misschien kan helpen, ik zie dat hij werkt vandaag”. Eerst toch maar het nieuwe nummer voor Team Jachten, en het tweede telefoonnummer van Team Zeezaken (dat we de avond ervoor hadden gekregen) geprobeerd, maar bij geen van beiden nam iemand op. Aan het eind van m’n latijn probeerde ik het XNUMX nummer. En eindelijk, twee dagen na aankomst kreeg ik iemand aan de telefoon die wist dat we een “Temporary Admission” formulier nodig hadden voor Yuma. “Wanneer komt u aan in Nederland, mevrouw?”. “Eh, tja, we zijn al binnen, we liggen al twee dagen in IJmuiden”.

Yuma is eindelijk legaal!

Dat werd een beetje moeilijk voor de controle, want IJmuiden was ver bij zijn kantoor vandaan, en het was ook al vlak voor kerst, en het was ook wel erg koud, dus even langskomen ging eigenlijk niet meer. Maar onze nieuwe Douane vriend lostte dit snel op, volgens de nog geldende COVID procedures, door alle benodigde formulieren via email met ons uit te wisselen. En op 22 december was Yuma, samen met ons, eindelijk legaal in Nederland!